Categories opinie & debat

Aanbesteding

Bij de kassa van de kleine boekhandel komt het er toch even van. Dat de teloorgang van Donner gewoon echt triest is. Donner is de Rotterdamse Selexyz en was ooit het paradepaard van de groep. Acht verdiepingen boeken, boeken en nog eens boeken. Twintig jaar geleden verhuisden de winkel van de keurige, maar rustige Meent naar een groot leegstaand meubelwarenhuis aan de drukke Lijnbaan. Zo hoefden de klanten niet meer naar Donner, maar zocht Donner de klanten op. Inmiddels winkelen diezelfde klanten grotendeels op de virtuele marktplaats. Toch is dat niet de enige reden.

In Rotterdam ging je een eeuw lang naar Donner als je een boek wilde kopen en er was een net alternatief Van Buul’s Boekhandel. De Gemeente Rotterdam kocht er jaarlijks voor zo’n honderdvijftig duizend euro aan boeken. Voor eigen gebruik, naslagwerken, abonnementen en vanzelfsprekend ook als cadeau of relatiegeschenk. Royale keuze, goede service, nette prijzen, immers die van boeken ligt al sinds jaar en dag vast.

Tot op een goed moment een administratieve klerk de regels toepast dat alle boeken samen eigenlijk één aankoop is en moeten worden aanbesteed. Dit is de Europese regel dat overheden elke bestelling van boven een jaarlijks vast te stellen grens iedere leverancier in Europa een gelijke kans moet geven. Welnu, na een ingewikkelde procedure, wordt de opdracht gegund aan een boekenleverancier in Eindhoven. Van Buul heet inmiddels Snoek en heeft haar winkel hemelsbreed 200 meter naast het bureau van de burgemeester aan de Coolsingel. Daar wordt geen boek meer aan de gemeente verkocht en wekelijks rijden er koeriers van Eindhoven naar Rotterdam om de boeken af te leveren.  Dit is slecht voor de lokale economie en voor de lokale politiek. Evident is dat met het braaf toepassen van bizarre regels er een lokale ondernemer wordt bedankt voor honderd jaar dienstverlening en gewoon economische schade heeft. Maar ook mist het lokale bestuur de kans om zo bij lokale ondernemers boodschappen te doen en te horen wat er leeft in de stad. De communicatie gaat nu via koeriers en die belang hebben bij de pakketjes zo snel mogelijk afleveren en verder niks. Vanzelfsprekend gebeurt dit ook met schilderwerk, bureaustoelen, catering, accountantsdiensten en wat dies meer zijt. Het kan niet anders dan dat dit in veel gemeenten zo gebeurt. Zo plegen we roofbouw op de lokale economische infrastructuur. We vinden het ons aan de regels houden belangrijker dan het hebben van een vitale lokale economie. In de laatste D.G. van Beuningen-lezing zei de Rotterdamse havenbaron Cees de Bruin dat het dichtregelen van de economie het wantrouwen in de hand werkt. Immers, regels moedigen regelontduikers aan, en regelontduikers motiveren het werk van toezichthouders. Dit is een heilloze weg.

Overheden moeten lokale ondernemers gewoon weer vertrouwen en werk geven en gunnen en niet vluchten in anonieme en administratieve werkelijkheden. En gewoon de straat op naar de boekhandel, boek kopen en bonnetje aan de administratie geven. Er worden namelijk nog steeds boeken gekocht. Dit jaar weer meer dan vorig jaar!

De column “Aanbesteding” verscheen in Trouw op vrijdag 6 april 2012.

Share