Categories opinie & debat

Groen, groener, blauw

Als kind gingen wij vaak de haven in. Ik ben geboren in Schiedam en het was een geliefd uitje om in het weekend er op uit te trekken. Bovendien kostte het niks. Het meest fascinerende was altijd wel als we in de schemer weer naar huis gingen en de eeuwige vlammen zagen. Dat nimmer dovende vuur boven uit de schoorstenen van Pernis en de Europoort. Het was het icoon van wederopbouw en welvaart. Dat vuur zou nimmer uit gaan en omdat het bij ons in de haven brandde zaten wij altijd goed. Hoeveel beter weten wij nu. Ik was nog een kleuter toen de Club van Rome zijn befaamde ‘Grenzen aan de Groei’ presenteerde. Een somber manuscript. Niet zozeer wat betreft de eindigheid van voorraden die de aarde herbergt. Wel wat betreft de inventiviteit en de wil van de mensheid om het leven op aarde te verbeteren en dragelijk te houden.

Hoe anders kan het gaan. Afgelopen week was de grote baas van het Havenbedrijf Rotterdam gastheer van een congres over de circulaire economie. Of in gewoon Nederlands: over hoe het straks verder moet. Anderhalve eeuw is de haven van Rotterdam gegroeid. Aanvankelijk door de visie en de durf om voortijdig de Nieuwe Waterweg aan te leggen. Het was een ingenieus werk dat aanvankelijk de duur, te diep en te voorbarig was. Het bleek een eeuw later de katalysator te zijn voor de enorme groei van de haven die ons ruim veertig jaar het predicaat de grootste haven van de wereld gaf. Die tijd is voorbij. Al zeker vijf jaar op rij wordt de haven van Rotterdam ingehaald door een andere haven, zij het altijd een Chinese. Wel in volume, niet in efficiëntie. Hoe blijk van visie en durf is het dus dat andermaal wordt nagedacht om weer zo’n leidende positie te veroveren. Dit keer niet omdat we weer de grootste willen zijn, maar dit keer de slimste en dat ben je door groenste te zij. De belangrijkste spreker op het congres was Günter Pauli, een bekende in de wereld van duurzaamheid en ook lid van de Club van Rome. Maar voor velen nog een onbekende fantast die droomt over een beter wereld. Het tegendeel is waar. In zijn boek The Blue Economy schetst hij 100 innovaties die de komende 10 jaar kunnen zorgen voor honderdduizend banen. Daar kunnen wij er in de haven van Rotterdam wel wat van gebruiken. Zijn stelling is eigenlijk kinderlijk eenvoudig: “If you’ll never be the biggest port in the world again, don’t play the game anymore. Create new rules.” Dit weekend zijn de traditionele wereldhavendagen in Rotterdam. Daar is altijd veel nostalgie, maar de oplettende bezoeker kan al de eerste initiatieven in de blauwe economie zien. Afval dat wordt hergebruikt als grondstof. Energie die verloren raakt wordt alsnog aangewend. Alles wordt gedaan om de cirkel die de economie is gesloten te houden en te hergebruiken. Zo houden we de wereld blauw. De oceanen, de lucht. Groen, groener, blauw.

De column “Groen, groener, blauw” verscheen in Trouw op vrijdag 7 september 2012.

Share